Rối loạn lo âu là hệ quả của sự phát triển ở cuộc sống hiện đại, bởi giới trẻ luôn phải đối mặt với nhiều áp lực hơn từ công việc, học tập cho đến những “deadline” đến từ cuộc sống bên ngoài. Từ đó, những căn bệnh liên quan đến tinh thần, như trầm cảm, căng thẳng,… xuất hiện ngày càng nhiều và đang có xu hướng “trẻ hóa”. Theo số liệu từ Bộ Y Tế năm 2017, khoảng 15% dân số Việt Nam mắc các chứng rối loạn liên quan đến sức khỏe tâm thần.
Đặc biệt, thế hệ Millennials và Gen Z được gọi là “thế hệ lo âu”, với áp lực và lo lắng không ngừng nghỉ. Khi mà thế giới ngày càng phát triển, mong muốn của con người cũng ngày càng nhiều hơn, cũng vì thế mà Gen Z ngày nay cũng phải đối mặt với nhiều áp lực trong công việc cũng như cuộc sống hơn.
Rối loạn lo âu là gì?
Rối loạn lo âu xuất hiện khi mức độ lo lắng bắt đầu ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày và các mối quan hệ xã hội của một người. Thay vì cảm thấy lo lắng khi đối diện với nguy cơ thực sự, những người mắc rối loạn lo âu thường trải qua các triệu chứng tương tự như khi đối mặt với những tình huống mà họ cho là nguy hiểm.
Mặc dù lo lắng là một phản ứng tự nhiên trong nhiều tình huống, nhưng ở mức độ phù hợp, nó có thể mang lại nhiều lợi ích. Ví dụ, sự lo lắng có thể giúp chúng ta nhận biết các vấn đề nguy hiểm và tập trung vào việc giải quyết vấn đề.
Khi lo âu trở thành bệnh lý
Tuy nhiên, khi lo âu trở thành bệnh lý, mọi thứ không chỉ dừng lại ở việc cảm thấy lo lắng thoáng qua. Rối loạn lo âu có thể được nhận biết khi các triệu chứng kéo dài qua thời gian, ảnh hưởng đến hoạt động hàng ngày của bạn, gây ra phản ứng quá mức trước các tình huống kích thích cảm xúc. Điều đó khiến bạn không thể kiểm soát phản ứng của mình trong nhiều trường hợp.
Rối loạn lo âu là một dạng rối loạn tâm lý phổ biến, thường đồng mắc với các vấn đề khác như trầm cảm, và có liên hệ với nhiều bệnh lý thể chất như:
-
Rối loạn tuyến giáp
-
Đau nửa đầu, chóng mặt
-
Các bệnh về tiêu hóa, hô hấp
-
Dị ứng, rối loạn miễn dịch
Bất kì ai cũng có thể trải qua lo âu ít nhất một lần trong đời, tuy nhiên tình trạng này hoàn toàn có thể điều trị và phòng ngừa nếu người bệnh được tiếp cận với kiến thức đúng đắn, liệu pháp phù hợp và sự hỗ trợ kịp thời.
Phân loại rối loạn lo âu
Generalized anxiety disorder (Rối loạn lo âu lan toả)
Nỗi ám ảnh thường trực bởi áp lực và căng thẳng kéo dài, khiến người bệnh luôn trong trạng thái lo âu thái quá, ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống sinh hoạt.
Overthinking (Suy nghĩ quá nhiều)
Suy nghĩ quá nhiều, lặp đi lặp lại những vấn đề tiêu cực, dẫn đến đánh giá bản thân thấp, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.
Đọc thêm: Overthinking Có Phải Là Bệnh? Triệu Chứng Và Cách Kiểm Soát
Peer Pressure (Áp lực đồng trang lứa)
Sức ép tâm lý từ những người xung quanh, khiến cá nhân dễ so sánh bản thân, dẫn đến tự ti và thay đổi hành vi theo đám đông.
Đọc thêm: Peer Pressure – Áp Lực Đồng Trang Lứa Ở Mọi Thế Hệ
Depression (Trầm cảm)
Nỗi buồn bã, mất hứng thú kéo dài, ảnh hưởng tiêu cực đến cảm xúc, suy nghĩ và hành vi, khiến người bệnh cảm thấy vô vọng và mất niềm tin vào cuộc sống.
Đọc thêm: Trầm Cảm: Dấu Hiệu, Nguyên Nhân và Phương Pháp Điều Trị
Trust Issue (Vấn đề về lòng tin)
Mất niềm tin vào người khác hoặc bản thân, dẫn đến khó khăn trong việc xây dựng và duy trì các mối quan hệ, ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống.
On Overachiever (Luôn cảm thấy không bao giờ là đủ)
Niềm tin bản thân không bao giờ đạt đến mức hoàn hảo, ám ảnh bởi thất bại, khắt khe với bản thân và dễ nổi nóng khi mọi việc không như ý.
Fear Of Intimacy (Hội chứng sợ gần gũi)
E ngại chia sẻ cảm xúc và suy nghĩ với người khác, dẫn đến cô đơn, ít kết nối xã hội và ảnh hưởng đến các mối quan hệ.
FOMO – Fear Of Missing Out (Hội chứng sợ bị bỏ lỡ)
Người mang hội chứng này thường căng thẳng, lo lắng bản thân mình sẽ lỡ mất điều gì đó. Hội chứng FOMO thường bao gồm 2 giai đoạn: lo sợ bỏ lỡ dẫn đến hành vi cưỡng chế. Cảm giác sợ hãi này ám ảnh tâm trí rằng người xung quanh luôn hơn mình. Họ sẽ đạt được thứ gì đó mà bản thân mình không đạt được.
Đọc thêm: FOMO: Gen Z Đu Trend Và Tác Động Tâm Lý Vì Nỗi Sợ Bị Bỏ Lỡ
Envy (Ghen tị)
Cảm giác tủi nhục, tị nạnh và ganh ghét, có thể dẫn đến những hành vi tiêu cực và có xu hướng mong muốn làm hại đối tượng bị ghét.
Burn-Out
Do căng thẳng kéo dài trong công việc, khiến người bệnh mất hết năng lượng, chịu áp lực, quá tải và mất hứng thú, động lực làm việc.
Đọc thêm: Burn-out (Kiệt Quệ) – Hiểu Nguyên Nhân và Cách Cải Thiện
Vì sao tỷ lệ Gen Z rối loạn lo âu ngày càng tăng?
Các bạn trẻ với tâm lý muốn chứng tỏ bản thân, luôn mong muốn có thể đạt được mục tiêu của chính mình. Họ “nỗ lực điên cuồng” để có thể đạt được những điều đó. Có thể nói, Gen Z sẽ không cho mình dừng lại nếu như đang cảm thấy thua kém những người khác. Hàng ngày họ luôn đặt ra những “deadline”, ”KPI” cho mình để tiếp tục cố gắng.
Phần lớn điều này xảy ra ở Gen Z bởi họ đang bị choáng ngợp trước thành tích đến từ môi trường xung quanh, đặc biệt là mạng xã hội. Ai đó chỉ cần cập nhật một profile thật “xịn sò” trên các phương tiện truyền thông đại chúng, dù chưa có tính xác thực nào ở đây, nhưng vô hình trung cũng khiến Gen Z thêm một mục tiêu để cố gắng trong hành trình hoàn thiện bản thân.
Gen Z cần làm gì để tránh rối loạn lo âu?
Hành trình chữa lành – Các bạn trẻ ngày nay đã có nhận thức tích cực hơn về sức khỏe tinh thần. Các bạn hiểu rằng trị liệu tâm lý và làm việc với chuyên gia là hành trình cần thiết để đối diện với tổn thương, nâng đỡ bản thân và vượt qua khó khăn.
Lắng nghe thấu cảm (empathic listening) – Theo Indeed, là kỹ năng lắng nghe chú tâm, thấu hiểu cảm xúc và suy nghĩ của người đối diện. Khác với lắng nghe thông thường, lắng nghe thấu cảm yêu cầu sự tập trung sâu sắc và tinh thần đồng cảm thực sự. Kỹ năng này mang đến sự động viên và hỗ trợ, thay vì chỉ đưa ra những lời khuyên sáo rỗng.
Nếu bạn đang tìm kiếm một không gian an toàn để được lắng nghe, chia sẻ và đồng hành trong hành trình chữa lành, Nói Nghe – dịch vụ lắng nghe tư vấn tâm lý chuyên nghiệp – sẵn sàng đồng hành cùng bạn. Tại Nói Nghe, mỗi câu chuyện được lắng nghe bằng sự thấu cảm, giúp bạn bước qua lo âu, tìm lại cân bằng và sức mạnh nội tâm.
Nguồn: