Mọi người đều có những thói quen, và điều này hoàn toàn bình thường. Thói quen có thể tích cực hoặc tiêu cực. Ví dụ, nếu bạn có thói quen chuẩn bị quần áo vào tối hôm trước để sẵn sàng cho buổi sáng, đó là một thói quen tốt. Ngược lại, thói quen xấu có thể bao gồm những hành vi nhỏ như cắn móng tay hoặc uống quá nhiều cà phê.
Ông bà ta có câu “Giang sơn dễ đổi, bản tính khó dời,” và điều này phản ánh đúng bản chất của thói quen. Chúng ta thường lặp lại các hành động cho đến khi chúng trở thành một phần bản tính, và việc thay đổi điều đã hình thành từ lâu không hề dễ dàng. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là không thể thay đổi. Dưới đây là một số cách giúp bạn từ bỏ những thói quen xấu và thay thế chúng bằng những thói quen lành mạnh.
Tìm Hiểu Nguyên Nhân
Đầu tiên, bạn cần nhận ra yếu tố kích hoạt thói quen xấu. Hãy dành vài ngày theo dõi hành vi của mình, chú ý đến hoàn cảnh xảy ra hành động, cảm giác lúc đó và liệu có ai liên quan không. Ví dụ, nếu bạn thường thức khuya khi xem TV hoặc nhắn tin, bạn có thể cân nhắc thay thế bằng việc đọc sách hoặc đi bộ sau bữa tối.
Tập Trung Vào Lý Do Muốn Thay Đổi
Xác định lý do tại sao bạn muốn từ bỏ một điều gì đó là vô cùng quan trọng. Nghiên cứu đã chỉ ra rằng bạn sẽ dễ thay đổi hành vi hơn nếu thấy rõ lợi ích của sự thay đổi đó. Hãy viết ra những lý do và lợi ích này vào những mẩu giấy nhỏ và dán chúng ở nơi dễ thấy để tự nhắc nhở bản thân mỗi ngày.
Nhờ Bạn Bè Hỗ Trợ
Việc thực hiện thay đổi cùng với bạn bè hoặc người thân có thể giúp bạn có thêm động lực và kiên trì thực hiện mục tiêu hơn. Khi có người đồng hành, bạn sẽ dễ dàng vượt qua những khoảnh khắc yếu lòng và muốn bỏ cuộc. Những người bên cạnh bạn sẽ hỗ trợ bạn, động viên tinh thần và giúp đỡ lẫn nhau trong việc đạt được mục tiêu.
Thực Hành Chánh Niệm
Chánh niệm giúp bạn tăng cường sự nhận biết về hành vi và cảm xúc hiện tại. Thay vì phản ứng một cách tự động hoặc theo phản xạ cũ, bạn có thể dừng lại, quan sát kỹ lưỡng những cảm xúc bên trong và lựa chọn cách ứng xử phù hợp hơn. Nhờ đó, bạn có thể thoát khỏi những phản ứng lặp đi lặp lại không có lợi và dễ dàng tạo ra những thay đổi tích cực trong cuộc sống.
Đọc thêm: Thiền Chánh Niệm Là Gì? Bí Quyết Thực Hành Đơn Giản
Thay Thế Thói Quen Xấu Bằng Thói Quen Tốt
Thay vì chỉ cố gắng ngăn chặn một hành vi xấu, hãy tìm cách thay thế nó bằng một thói quen tích cực. Ví dụ, nếu bạn thường ăn kẹo khi đói, hãy chuẩn bị những loại thức ăn lành mạnh khác để thay thế.
Đọc thêm: Thói Quen Là Gì? Phân Biệt Thói Quen Tốt và Thói Quen Xấu
Sử Dụng Lời Nhắc Nhở
Dán những ghi chú hoặc lời nhắc ở những nơi dễ thấy để khuyến khích bản thân ngừng thói quen xấu và thay đổi hành vi. Ví dụ, nếu bạn muốn ngừng uống nước ngọt, hãy dán lời nhắc trên tủ lạnh để bạn nhớ đến mục tiêu của mình.
Chuẩn Bị Cho Những Lần Thất Bại
Quá trình thay đổi không phải lúc nào cũng suôn sẻ, vì vậy bạn nên chuẩn bị tâm lý để đón nhận những lúc vấp ngã và rút ra bài học từ chúng. Quan trọng là bạn không bỏ cuộc mà tiếp tục kiên trì cố gắng dù gặp khó khăn.
Đọc thêm: Positive Stress – Cách Biến Căng Thẳng Tiêu Cực Thành Động Lực
Bỏ Qua Tư Duy “Được Ăn Cả, Ngã Về Không”
Bạn không cần phải thành công ngay từ đầu. Thậm chí nếu bạn thất bại một lần, điều đó không có nghĩa là toàn bộ nỗ lực của bạn là vô ích. Hãy ghi nhận những thành công nhỏ để duy trì động lực.
Bắt Đầu Với Những Thay Đổi Nhỏ
Việc thay đổi nên bắt đầu từ những hành động đơn giản, dễ thực hiện thay vì cố gắng thay đổi tất cả cùng một lúc. Những bước tiến nhỏ và liên tục sẽ giúp bạn dễ dàng kiểm soát và duy trì lâu dài hơn.
Thay Đổi Môi Trường
Môi trường xung quanh bạn có thể ảnh hưởng đến thói quen của bạn. Ví dụ, nếu bạn muốn ngừng đặt đồ ăn ngoài, hãy giữ nhà bếp sạch sẽ và sắp xếp các dụng cụ nấu nướng dễ sử dụng. Thay đổi môi trường sẽ giúp bạn dễ dàng thực hiện hành vi mới.
Tưởng Tượng Mình Trong Tình Huống Thành Công
Hình dung bản thân đối phó với thói quen cũ theo cách tích cực có thể giúp bạn dễ dàng áp dụng hành vi mới khi tình huống thực tế xảy ra.
Chăm Sóc Bản Thân
Đừng quên chăm sóc sức khỏe thể chất và tinh thần trong quá trình thay đổi thói quen. Ngủ đủ giấc, ăn uống lành mạnh và tập thể dục đều đặn sẽ giúp bạn duy trì năng lượng và tăng khả năng thành công.
Cho Thói Quen Thời Gian Để Sửa Đổi
Việc phá bỏ thói quen xấu có thể cần nhiều thời gian. Theo tâm lý học và phát triển cá nhân “Thời gian để hình thành một thói quen: cần 21 ngày liên tiếp để một hành vi trở thành thói quen tự động.” Vì vậy, hãy kiên nhẫn và không vội vàng. Điều này cần thời gian và nỗ lực liên tục.
Nhận Hỗ Trợ Chuyên Nghiệp Nếu Cần
Nếu bạn gặp khó khăn với các thói quen nghiêm trọng như lạm dụng rượu hoặc ăn uống theo cảm xúc, đừng ngại nhờ sự hỗ trợ từ các chuyên gia tâm lý.
Kết Luận
Việc từ bỏ thói quen xấu và hình thành những thói quen mới đòi hỏi sự kiên nhẫn và chiến lược. Hãy áp dụng những gợi ý trên để từng bước cải thiện cuộc sống của bạn. Thói quen tốt sẽ mang lại sự thay đổi tích cực cho sức khỏe và hạnh phúc của bạn trong dài hạn.
Nguồn: